تعیین مؤلفه‌های اثرگذار بر کاربست رویکردهای طبیعت محور در مدیریت رواناب در معابر محلی تهران به کمک تحلیل اثر متقابل

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه معماری، دانشکده معماری، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 گروه مهندسی طراحی محیط زیست، دانشکده محیط زیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

10.22059/jes.2022.340903.1008305

چکیده

رویکرد فعلی مدیریت رواناب در شهر تهران، رویکردی سازه‌محور است که هدف اصلی آن جمعآوری و انتقال رواناب به خارج از شهر است. این در حالی است که رویکردهای طبیعتمحور بر جذب حداکثری آب در محل تأکید دارند و جهت محقق ساختن این هدف از نگاه بین‌رشته‌ای بهره میبرند. این پژوهش جهت فراهم کردن زمینه کاربست رویکردهای طبیعتمحور در معابر محلی تهران دو هدف اصلی را دنبال می‌کند: 1) بازشناسی تخصص‌ها و ‌مؤلفه‌‌های اصلی مرتبط با موضوع؛ 2) تعیین نقش و نوع اثرگذاری هر مؤلفه در شرایط فعلی. در گام اول، واکاوی رویکردهای طبیعتمحور به ارائه مدل نظری تخصصها و مؤلفههای تحت پوشش آن‌ها انجامید. در گام دوم اثرات متقابل مؤلفه‌ها از نقطه‌نظر متخصصان با نرم افزار میک‌مک تحلیل گردید. نتایج نشان میدهد که در شرایط فعلی "سرعت و نرخ جریان" به عنوان مؤلفه تأثیرگذار مهم‌ترین نقش و مؤلفه‌های "پروفیل معبر"، "همجواری‌های معبر"، "فعالیتها" و "پوشش گیاهی" و نیز "توجیه اقتصادی"، نقشی تعیین‌کننده در مدیریت رواناب در معابر محلی تهران دارند؛ سایر مؤلفه‌ها یا تأثیرپذیر هستند یا در شرایط موجود از اولویت بالایی برخوردار نیستند. نتایج پژوهش بر کار بیندانشی بین تخصص‌های علوم آب و منظر شهری و همچنین اقتصاد جهت فراهم آوردن زمینه کاربست این رویکردها تأکید ویژه می‌نماید.

کلیدواژه‌ها