تعیین سهم منابع انتشار هیدروکربن های نفتی هوپان و استران در منطقه بندر انزلی- جنوب غرب دریای خزر

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس، نور، ایران

2 استادیار گروه محیط زیست - دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی- دانشگاه تربیت مدرس نور

3 مؤسسه ارزیابی محیط زیست و تحقیقات آب، انجمن تحقیقات علمی اسپانیا (CSIC)، بارسلونا، اسپانیا

10.22059/jes.2020.286912.1007901

چکیده

در این مطالعه منابع اصلی هیدروکربن‌های نفتی در جنوب غرب دریای خزر (شهر انزلی) و سهم آن‌ها در انتشار این ترکیبات، با استفاده از انگشت‌نگاری شیمیایی و تحلیل‌های کمومتریکس و آنالیز کروماتوگرافی گازی- طیف سنجی جرمی مورد بررسی قرار گرفت. به‌طوری‌که ترکیبات ترپان، هوپان‌های کاتاژنتیک و استران در نمونه‌های رسپتور محیطی شامل غبار خیابانی، رسوبات معلق رواناب‌های شهری ، آب رواناب و رسوبات سطحی رودخانه‌ها و بندر انزلی و همچنین در منابع اصلی هیدروکربن‌های نفتی شامل اگزوز خودروها، تایر، آسفالت، روغن موتور، بنزین و گازوئیل مطالعه گردید. نتایج انگشت‌نگاری شیمیایی و تحلیل‌های کمومتریکس نشان داد که بخش عمده هیدروکربن‌های مورد بررسی در نمونه‌های غبار خیابانی، رواناب‌های شهری و برخی از نمونه-های رسوبات رودخانه‌ای ناشی از منابع اصلی پیشنهادی است، در حالی که این ترکیبات در بخش عمده‌ای از نمونه‌های رسوبات رودخانه‌‌ای و بندر انزلی، ناشی از منابع اصلی پیشنهادی نبودند و آنها احتمالاً منابع آلاینده دیگری را غیر از 6 منبع پیشنهادی دریافت می‌نمایند. نتایج این مطالعه همچنین نشان داد که سهم آسفالت و تایر اتومبیل‌ها در انتشار هیدروکربن‌های نفتی در نمونه‌های رسپتور مورد مطالعه از سایر منابع بیشتر بوده، در حالی‌که روغن موتور اتومبیل‌ها کمترین سهم را در انتشار هیدروکربن‌های نفتی در بین منابع مورد مطالعه، داشته است.

کلیدواژه‌ها